Telifte rekor kırıldı! Çarpıcı yükseliş

Müzik birlikleri MESAM, MSG ve MÜYAP, telif hakları, dijital dönüşüm, streaming ekonomisi, yapay zekâ kaynaklı riskler, lisanslama modelleri ve Türkiye'nin küresel müzik pazarındaki yeni konumu tüm yönleriyle ele aldı. Müzik birlikleri, "Müziğin değeri korunmalı, telif sistemi güçlenmeli" sloganıyla gerçekleşen buluşmada, The Marmara Otel'de basın mensuplarının da sorularını yanıtladı.

(MESAM Başkanı Recep Ergül - MSG Başkanı Ferhat Göcer - MÜYAP Başkanı Bülent Seyhan- MÜYAP Yöneticisi Bülent Forta) 

TÜM SANATI VE SANATÇIYI KORUMA ALTINA ALMAMIZ GEREKİYOR
Yapay zekayla ilgili sözleri değiştirip yapılan şarkılar için MESAM Başkanı Recep Ergül, "Bütün meslek birlikleri olarak yapay zekayı da içerecek şekilde genişletilmiş lisanslama modeliyle ilgili hukuki düzenleme istiyoruz. Kültür ve Turizm Bakanlığı ile görüşüyoruz. Yakın zamanda çıkacağını düşünüyoruz. Tüm sanatı ve sanatçıyı koruma altına almamız gerekiyor. Yapay zekayla eseri icra ettiğiniz zaman hak sahibinden izin almanız gerekiyor. Hak sahipleri göz yumabilirler. Yapay zekayla dahil olmak üzere nerede nasıl icra edilirse edilsin telifleri bir şekilde eser sahiplerini buluyor. Sözleri değiştirdiğiniz zaman maddi-manevi tazminat davasına kalırsınız. Hukuki yaptırımla karşılaşırsınız" dedi. MSG Başkanı Ferhat Göçer, "Dünya şaşkınlıkla takip ediyor. Hızlıca kendi yasal sistemlerini nasıl değiştirip, nasıl yaptırımlar getirmesi konusunda belli koşullara bağlanacak. Şimdilik karambol gibi görünebilir ama izni alırsanız kullanabilirsiniz. İzin almadığınız zaman hapis cezasını göze almanız gerekiyor. Devletimizim bunun farkında" diye konuştu.

YAPAY ZEKANIN İNSANIN ÖNÜNE GEÇMESİ İMKANSIZ
Göçer, "Şarkı yapıldı ve yapay zekaya söyletildi. Telif hakkı kimde oluyor? Sanatçılar da düet yaparken yapay zekayı kullanıyor" sorusuna, "Yapay zeka kullanılacak bu tartışılmaz. Çıkan eseri algoritma ya da insana ait özgün eser mi bu dünyanın tartışması... Kesinlikle yapay zekanın insanın önüne geçmesi imkansız. Aldığı ürün insanda aldığı taklit. İzin almadan yapılmaması gerekiyor" yanıtını verdi.

 

YAPAY ZEKA TEHDİT EDİYOR
Müzik birliklerinin birlik olmasına MÜYAP Başkanı Bülent Seyhan, "Gelişen teknoloji karşısında birlik ve beraberlik olmak gerekli.. O tehlikeyi gördük ve üç meslek birlik olarak birlikte hareket ediyoruz. Yapay zekanın yaptığı eserler sanat eseri de değildir. Fakat var olan bir eserdir. Yapay zeka duyguyu katmadığı için eser sayılamaz" açıklamasını yaptı. Göçer, "Arif Sağ ve Orhan Gencebay kavgalarını çok şahit oldunuz. Bambaşka döneme gidiyoruz. Önümüzde hepimizi tehdit eden yapay zeka var. Artık kavgasız ve dövüşsüz hareket etmek zorunda olduğumuzu kavramış zorundayız" dedi.

 

CD KORSANLIĞINDA FARKI YOK
Ergül, "Rapçiler için bot alma iddiaları var" sözlerine, "Her gün duyuyor ve karşılaşıyoruz. Dijital platformlarla yaptığımız görüşmelerin gündem maddelerinden biri bu... Mümkün olmayan rakamlara bot hesaplarla yapıldığını buluyoruz. Şikayetçi olmadığı sürece kanıtlanmayacağının kanaatindeyim. Bir platformla epey yol aldık. Oralarında meslek birliklerin şeffaf yapıyla bürünmesiyle mümkün olabilir" dedi. MÜYAP yöneticisi Bülent Forta, "Hukuksal suç aslında bu... Bunlar fake... Müzik evreni bir virüs gibi kemirmesi... Dijital platform listesine bakınca sanki bir tür dinleniyor gibi... Biz Türküde dinliyoruz. Eğlence yerlerinde başka müzikler var. Pop bitmiş değil. Rockta çok başarılı isimler var. Dijital platformlar maliyetsiz olduğu için bunları desteklediler. Fransa'da rapor çıktı fake'leri yapan ekiplerin olduğu ortaya çıktı. Türkiye'de tespit edilebilirse yasal cezaları var. CD korsanlığında farkı yok. Haksız rekabete yol açıyorlar. Rekabet Kurulu'nun bunları ciddi şekilde mercek altına aldığını biliyoruz. Amerika'da bu yolla Spotify'de 10 milyon dolar dolandırdığını ifade etti. Türkiye'de bir saatte no-name şarkıcı 2 milyon dinleniyor. Bir sanatçının bunu yapmaması lazım. Rap dünyasında başarılı ve yüksek dinlenmeye ulaşan insanlar da var. Türkiye'de rap müzik, eskinin arabesk ve popun bir hibrit evliliğinden doğan tonlamıyla gidiyor. Bunun karşılığının olması anlaşabilir. Hilesiz yapan varsa kabul etmek zorundayız" ifadelerini kullandı. Göçer, "Bu sadece Türkiye'nin değil dünyanın sorunu..." dedi.

 

MÜZİĞİMİZE KELEPİR MAL MUAMELESİ YAPIYORLAR
Ergül, "Amerika'da dijital mecralarda telif hakları 10-15 dolar olurken, Türkiye'de 1 dolar bile olmuyor" sözlerine, "Kültür politikalarıyla ilgili... Türkiye'de iki şey ucuz. Bir müzik iki insan hayatı... Müziğimize kelepir mal muamelesi yapıyor bazı önemli emperyal şirketler. Bizde bunun yapılmaması gerektiğini söylüyoruz. 'Nasılsa olsa politikaları yok, kimden hesap soracaklar' diyorlar. Rekabet Kurumu'yla başlayan süreçte nasıl hesap sorulması gerektiğini meslek birlikleri olarak gösterdik. Bunun böyle devamı kabul edilemez. Dijitalde yaptığımız total sözleşmelerde fena değiliz, hemen hemen eş değer. Abonelik olarak dünyanın çok gerisinde... Birebir görüşmeler yapıyoruz düzeltmek için" ifadelerini kullandı.